شفقنا افغانستان-نفوذ محسوس گروه داعش در منطقه جنوب شرقی آسیا نگرانی دولت های منطقه را برانگیخته است.
اکونومیست با این مقدمه نوشت: از بیش از 20 هزار پیکارجویی که برای گروه دولت اسلامی یا داعش می جنگند، برآورد می شود که تنها حدود 500 نفر اهل اندونزی، 50 نفر اهل مالزی، احتمالا 100 نفر اهل فیلیپین و تعداد بسیار کمی اهل سنگاپور هستند. این تعداد، درصد بسیار کوچکی از میلیون ها مسلمانی است که در جنوب شرقی آسیا زندگی می کنند؛ منطقه ای که در آن شکل های مسالمت آمیز اسلام، از آنچه داعش به اجرا گذاشته، تفاوت بسیار دارد.
با این وجود نفوذ داعش در جنوب شرق آسیا، اینک محسوس شده و به همین نسبت نگرانی هایی نیز به وجود آمده است. در ژانویه، بیش از 40 نیروی پلیس در جریان یک درگیری مسلحانه در جزیره میندانائو فیلیپین کشته شدند. درگیری پس از آن به وجود آمد که گروه “رزمندگان آزادی اسلامی بانگسامورو” – یک گروه شورشی که با داعش اعلام بیعت کرده است- دست به یک حمله مسلحانه زد. دو روز قبل از آن، انفجار یک خودروی بمب گذاری شده در همین منطقه (میندانائو) جان دو نفر را گرفته بود. مقامات فیلیپینی انگشت اتهام را به سمت گروه ابو سیاف نشانه رفتند؛ گروه شبه نظامی اسلامگرا که همانند “رزمندگان آزادی اسلامی بانگسامورو” بیعت خود را با داعش اعلام کرده است.
رییس سازمان ضد تروریستی اندونزی، اواخر سال گذشته هشدار داد که شمار فزاینده ای از اتباع این کشور در حال عزیمت به عراق و سوریه هستند. طی سال گذشته، مقامات مالزیایی دست کم 51 نفر را به ظن ارتباط با داعش بازداشت کرده اند. پیکارجویان از کشورهای اطراف نیز خود را به مالزی می رسانند تا از آنجا راهی عراق و سوریه شوند. در ماه آگوست 2013، پلیس مالزی 19 هوادار داعش را به ظن مشارکت در چند طرح بمب گذاری در داخل و اطراف کوالالامپور بازداشت کرد. اندونزی، تدابیر امنیتی را اطراف معبد “بروبودور” افزایش داده است. این معبد باستانی بودایی ها توسط گروهی از اسلامگرایان مورد تهدید واقع شده بود. پلیس اندونزی می گوید عاملان این تهدید، تحت تاثیر و الهام داعش قرار داشته اند.
خطر فوری و بی واسطه، نه از جانب پیکارجویانی که به کشورهای خود باز می گردند، بلکه از جانب پیکارجویانی احساس می شود که در داخل کشور و عمدتا از طریق اینترنت، “خود رادیکالیزه” شده اند. استفاده کارآمد و گسترده داعش از شبکه های اجتماعی، در تسریع و تشدید این روند بی تاثیر نبوده است. روهان گوناراتنا از دانشگاه فنی نانیانگ در سنگاپور می گوید ویدئوهای القاعده، معمولا طولانی، سرشار از بیهوده گویی و خارج از حوصله است. اما داعش، ویدئوهای تبلیغاتی خود را مانند تریلر یا فیلم های تبلیغاتی هالیوود می سازد.
گوراناترا می گوید خیلی از بیعت هایی که در فضای مجازی و اینترنت به سمت داعش روانه می شود، صرفا در حد لفظ و سر و صداهای غیر واقعی باقی می ماند. اما پیکارجویانی که به کشورهای خود باز می گردند و در”سازماندهی”و “نبرد مسلحانه” صاحب تجربه شده اند، می توانند وضعیت را تغییر دهند.
گوناراتنا برآورد می کند که در سرتاسر منطقه جنوب شرقی آسیا، یک دهم افرادی که به عراق رفته اند، اینک به کشورهای خود باز گشته اند. به گفته وی، بعضی از این افراد، از توهم و خیالات باطلی که نسبت به داعش داشته اند، رها شده اند اما تعدادی دیگر، ممکن است بخواهند نبرد و رزم را در داخل کشورهای خود پیش ببرند.
دولت های منطقه جنوب شرقی آسیا در تلاشند تا برای مقابله با این تهدید، نهادهای مختلف را با یکدیگر بسیج کنند. پارلمان مالزی احتمالا در نشست ماه مارس خود، بررسی یک لایحه جدید ضد تروریستی را آغاز خواهد کرد. وزیر امور داخله مالزی (وزارت کشور) وعده داده است که لایحه جدید، به مثابه بازگشت و احیای قانون خوفناک “امنیت داخلی” نخواهد بود. قانون مذکور که بعدها لغو شد، به پلیس و دستگاه قضایی اجازه می داد مظنونان و متهمان را به صورت غیر محدود و حتی بدون اتهام، در بازداشت نگه دارند. وزیر کشور مالزی گفته است لایحه جدید به طور کلی در بر گیرنده “تدابیر پیش گیرانه” خواهد بود. اندونزی نیز قصد دارد طرحی را به اجرا بگذارد که طی آن، گذرنامه هر کس که برای جنگ در کنار نیروهای داعش به عراق و سوریه رفته یا قصد چنین اقدامی را دارد، ابطال می شود. مقامات سنگاپوری هم از یک طرح جامع “رادیکال زدایی” سخن می گویند که شامل اجزای مختلفی مثل بازداشت، بازپروری و نظارت است.
سیدنی جونز، از کارشناسان موسسه “تحلیل سیاسی منازعات” (Policy Analysis of Conflict) – یک اندیشکده مستقر در جاکارتا- می گوید عمده مسلمانان ساکن منطقه جنوب شرقی آسیا که به جریان اصلی اسلام تعلق دارند، حامیان گروه داعش را نمایندگان واقعی اسلام نمی دانند. این موضوع ممکن است در محدودیت شمار مسلمانان رادیکال و تندرو در منطقه تاثیر داشته باشد ولی باعث نمی شود که نگرانی ها در این رابطه مرتفع شود. القاعده نتوانسته است از بین مسلمانان جنوب شرقی آسیا حمایت گسترده ای را جلب کند. اما بمب گذاری های سال 2002 در جزیره بالی اندونزی که جان بیش از 200 نفر را گرفت، بسیاری را متقاعد ساخته است که همین تعداد محدود از پیکارجویان، شبه نظامیان و رادیکال ها در منطقه، قدرت بسیار مرگبار و مخربی دارند.
منبع: اکونومیست
ترجمه: فرهاد فرجاد- شفقنا
انتهای پیام