شفقنا افغانستان- در نقطهای مهجور از کشور به هم ریخته افغانستان، نیروهای طالبان چشم یک مرد جوان ۲۱ ساله را درآورده و پوست او را «زندهزنده» کندهاند! این رویداد که در ولایت غور روی داده، دور تازهای از خشونتهای افراطی را در این کشور پایهگذاری کرده است. اتهام فضل احمد دست داشتن احتمالی در قتل یکی از فرماندهان سابق طالبان بود.
روزنامه ایران نوشت، طالبان انجام این جنایت هولناک را منکر شده اما عکسها و فیلمهایی از آن تهیه شده و در شبکههای مجازی افغانستان دست به دست میشود. چگونه میتوان به فرجام برخوردهای سیاسی دو دهه اخیر افغانستان پس از این واقعه تازه ابراز بدبینی نکرد؟ امریکا مدعی است از سال ۲۰۰۱ به این سو بیش از ۱۰۰ میلیارد دلار را صرف تقویت نیروهای انتظامی و ارتشی افغانستان کرده تا با حرکتهای عصر بربریت از این دست مقابله کنند و شرایط افغانستان را بعد از سالها بحرانی بودن به سوی وضعیت عادی سوق بدهند اما تندرویها و لشکرکشیهای فزاینده امریکا خود از دلایل اصلی ناامنی در کشوری بوده که به سبب شرایط خاص آب و خاک و ارتفاعات و راههای ارتباطیاش، بهترین پناهگاه برای تروریستها و محل دفن سایر نیروها است.
«طالبان» نه فقط در ایام ۱۰ ساله حکومت رسمیشان طی دهه ۱۹۹۰ هرکس را که خواستند، هلاک کردند، بلکه پس از کنار رفتنشان نیز موجی دیگر از ترور و قتل و ارعاب را برکشور حاکم ساختهاند. تغییر جدید در صحنه سیاسی افغانستان، محصول جریتر شدن طالبان و ضعف و عقب نشینی سایر نیروها است که سبب شده مناطق بیشتری از افغانستان در قیاس با گذشته نزدیک، به تسخیر طالبان درآید و آنها حتی از افشای مسائل و جنایات خود نیز ابایی ندارند. حملات طالبان مراکز قضایی و انتظامی را هم طی روزهای اخیر دربرگرفته است و اگر در خانوادهای یک نفر به پلیس کشور یاری برساند احتمال ترور شدن وحشیانه سایر اعضای خانواده او بسیار زیاد خواهد بود. نهادهایی مثل سازمان ملل و عفو بینالملل در هفتههای اخیر نسبت به موج تازه خشونتها ابراز نگرانی کردهاند ولی به نظر میرسد در قبال تمامی این موضعگیریهای کلامی و نمادین این اقدامات و حرکات طالبان است که اثرگذاری بیشتری دارد. طالبان که اکثر نیروها و اعضایش از پشتوها هستند، در جدیدترین مانورهای خود نقاطی از شمال و مرکز افغانستان را به تسخیر خود در آوردهاند که در آنها تاجیکها و ازبک ها سالها است در اکثریت و اولویت قرار دارند. شاه ولیالله ادیب فرماندار سابق استان بدخشان میگوید: طالبان تاکتیکهای جنگی خود را تغییر داده و در مهمترین آن نشاندادن قدرتشان و عیان ساختن ضعفهای دولت افغانستان است. خشونت و سبعیت، سلاح اصلی طالبان در جا انداختن خودشان در جامعه است. وندا فلباب براون، یک کارشناس مسائل امنیتی در انستیتوی بروکینگز امریکا میگوید:«نسل جدید نیروهای طالبان به سبب مطلع نبودن از فرجام کارهای اسلاف خود در دهه ۱۹۹۰هیچ ابایی از خشونتهای مفرط ندارند ولی همسو با آن بیشتر از قبلیها در سلسله روابط و مناسبات بینالملل جای دارند و براساس آن عمل میکنند.» برخی نیز میگویند برخوردهای نژادی و انتقامگیریهای طایفهای در افغانستان قدمتی بسیار بیشتر از عمر طالبان دارد و کاری که طالبان انجام داده استفاده حساب شده از این سلاح سنتی برای تقویت مناسباتش و رسیدن به اهداف سیاسی خود بوده است. برخی تحلیلگران نیز معتقدند کشتن ملا اختر منصور، رهبر طالبان طی ماه گذشته که باراک اوباما مدعی است به دستور وی صورت گرفته، طالبان را جریتر ساخته و آنها برای جبران این رویداد، امواج تازه خشونت خود را جاری کردهاند. خطر اصلی و بزرگ همسو با شروع تابستان ۲۰۱۶ این است که رهبر جدید طالبان که هیبتالله آخوندزاده نام دارد برای نشان دادن کارایی و صلابتش یک منشورکاری سرشار از جنایات تازه را در افغانستان به مرحله اجرا بگذارد.
واشنگتن پست / مترجم: وصال روحانی
انتهای پیام
