شفقنا افغانستان- سیاه، قرمز، سبز، زیر چتر پرچم سه رنگ پنهان شدهاند، به عکاس رویترز لبخند میزنند و دو انگشت را به نشانه پیروزی، مقابل سینه میگیرند. صدای سه انفجار مهیب به گوش میرسد، رد خون خیابان را سرخ میکند، پرچم میان زمین و آسمان رها میشود، ترور اینبار چهره کریه و بیرحم خود را در راهپیمایی هزارههای افغانستان در پایتخت نشان میدهد.
سارا معصومی در روزنامه اعتماد نوشت: شنبه روز آغاز دوباره اعتراضهای خیابانی اعضای جنبش روشنایی بود. مطالبههای رنگارنگی نداشتند. دعوا با دولت بر سر برق است. اعضای این جنبش که از هزارههای افغانستان هستند با تغییر خط انتقال برق وارداتی ترکمنستان موسوم به خط ۵۰۰ کیلوولت از بامیان به سالنگ مخالفند اما دولت با تاکید برکشیدن این خط از سالنگ، وعده داده که یک خط ۲۲۰ کیلوولتی از بغلان به بامیان بکشد. داستان از نشست اردیبهشت ماه کابینه افغانستان شکل جدیتری به خود گرفت. با وجود اعتراضهای هزارهها دولت بر طرح موجود پافشاری کرد و تغییر خط انتقال برق وارداتی ترکمنستان از بامیان به سالنگ را تایید کرد. این تایید کافی بود تا هزارهها تهدیدهای خود مبنی بر آرام ننشستن را از سر بگیرند. ٢٧ اردیبهشت بود که تظاهرات در کابل و چند شهر دیگر آغاز شد. افغانها در شهرهای برخی کشورهای اروپایی هم به خیابان آمدند و صدای اعتراض خود را به گوش دولت رساندند. دولت دور جدیدی از گفتوگوها با رهبران جنبش روشنایی را آغاز کرد که به فرجام نرسید. صبح شنبه هزارهها دوباره در کابل دست به تظاهرات گسترده زدند.
«ترازوی ناتنظیم حکومت»، «مرگ بر تبعبض»، «وطن، قلب ماست». پلاکاردهایی که هزاران نفر از هزارههای افغانستان در دست داشتند و در گرمای غیرقابل تحمل مردادماه کابل با در دست داشتن آنها آمده بودند تا در یک تظاهرات مسالمتآمیز حرف خود را به گوش دولت برسانند. تظاهرات زنان و مردان در دو مسیر جداگانه انجام شد. فقط جوانها نیامده بودند که زنان میانسال نیز در حالی که پلاکاردهایی بر گردن داشتند که نام، نام خانوادگی، محل سکونت و شماره تلفن یکی از آشنایان روی آن حک شده بود به خیابانهای کابل آمدند. دختران نوجوان در حالی که مانتو و روسری بر تن دارند پیشگام زنان میانسال راه میروند، مشتهای گرهکرده خود را به سمت آسمان گرفتهاند و شعار میدهند.
مردان در مسیر دیگری پرچمهای سنگینتر و پارچهنوشتههای طولانیتری را با خود حمل میکنند. شعارها بر حفظ وحدت ملی در عین پایان دادن به تبعیضها متمرکز بود. راهپیمایی به پایان رسیده بود و عدهای خود را برای چادر زدن و تحصن آماده میکردند که صدای انفجارهای مهیب به گوش رسید. با توجه به تراکم جمعیت، آمار تلفات هم سیر سعودی طی کرد. تا لحظه تنظیم این خبر گفته میشود که حداقل ٨٠ نفر کشته و بیش از ٢٠٠ نفر هم زخمی شدهاند. در حالی که برخی منابع از انفجار مواد جاسازی شده خبر میدهند اما دیلی تایمز به نقل از منابع آگاه میگویند که یک عامل انتحاری در حالی که صورت خود را پوشانده بود، خود را منفجر کرده است. لیز دوست خبرنگار ارشد بیبیسی در حساب توییتری خود در این خصوص نوشت: افغانها سرانجام توانستند در سرزمینی زندگی کنند که در آن تظاهرات صلحآمیز مجاز باشد اما در نهایت این حمله شیرینی آن را تلخ کرد.
درد از تصاویر بیرون میزند. مرد افغانی با لباس محلی چنبره زده در میانه میدان و با انگشتانی که خون از آنها میچکد گوشی موبایل دوربیندار را بر گونهها چسبانده و اشک میریزد. شاهدان عینی میگویند ازدحام جمعیت مانع از کمکرسانی سریع نیروهای امداد به مجروحان شده است و همین مساله بر آمار تلفات افزوده است. در ساعت نخست وقوع این عملیات تروریستی، بیمارستانهای کابل از کمبود خون خبر میدهند و افغانها با سرعت خود را برای انتقال خون به پایگاههای خونگیری میرسانند. تصویر صفهای طولانی برای اهدای خون در فضای مجازی دست به دست میشود. دولت برای مقابله با این گستردهتر شدن دامنه اعتراضها بخشهای اعظمی از شهر را با موانع سیمانی مسدود کرده بود و همین مساله منجر به کند شدن حرکت خودروهای امداد شد. تدابیر امنیتی زمانی شدت گرفت که صدای انفجارها کابل را لرزاند و در نتیجه هلیکوپترها بر فراز کابل به پرواز درآمدند. آخرین حمله تروریستی در کابل به سه هفته پیش بازمیگردد و عملیاتی که طالبان علیه نیروهای پلیس انجام داد. اینبار اما دو ساعت از حمله به تظاهرات هزارهها گذشته بود که ذبیحالله مجاهد، سخنگوی گروه طالبان اعلام کرد که این انفجار ربطی به ما نداشته است. سخنگوی طالبان که گروه وی ید طولایی در کشتار غیرنظامیان در افغانستان دارد در بیانیه خود افزوده است که دشمنان افغانستان برای ایجاد تفرقه، تعصبات قومی، مذهبی میان مردم این کشور دست به چنین کارهایی میزنند. در شرایطی که در دقایق اولیه انگشت اتهام برای انجام این عملیات تروریستی به سمت طالبان نشانه رفته بود، داعش مسوولیت این حمله را بر عهده گرفته است. رویترز در بخشهایی از گزارش خود نوشته است که هزارهها تنها اقلیت شیعه در افغانستان هستند که ٩ درصد جامعه این کشور را شامل میشوند. بسیاری از هزارهها در زمان حکومت طالبان به دلیل خصومت این گروه با شیعیان کشته شدند. اعتراضها در قالب جنبش روشنایی، فشارها بر دولت وحدت ملی به ریاستجمهوری اشرف غنی را افزایش داده است. اشرف غنی در یک سال اخیر با اعتراضها و انتقادهای داخلی و خارجی بیشماری مواجه شده است. با گذشت چندساعت از حادثه در حالی که دولت افغانستان وعده داده است که عاملان این حادثه را سریعا شناسایی خواهد کرد و سران جنبش روشنایی نیز از مردم خواستهاند که به دلیل تهدیدهای امنیتی در خیابانها نمانند اما جمعیت قابل توجهی به محل حادثه بازگشتهاند، پرچم افغانستان را روی زمین پهن کردهاند و لباسهای پاره شده و خونین قربانیان و زخمیها را روی آن چیدهاند. مردم میگویند که تا زمانی که دولت نگوید چرا برای تامین امنیت تظاهرکنندگان کاری نکرده است، محل را ترک نخواهند کرد.
انتهای پیام
