شفقنا افغانستان (خبرگزاری شیعیان افغانستان) – حضرت آیتالله العظمی مکارم شیرازی در درس خارج فقه خود بیان کرد: هیچ روایتی مبنی بر اینکه نائب در قربانی باید شیعه باشد وجود ندارد همچنین بسیاری از علماء متعرض این شرط نشدهاند. این قید بیشتر در میان متأخرین رایج شده است.
به گزارش خبرنگار شفقنا (خبرگزاری شیعیان افغانستان) حضرت آیتالله مکارم شیرازی در ادامه سلسله جلسات درس خارج فقه خود با موضوع «قربانی در حج» روز چهارشنبه، 21 خرداد ماه با اشاره به آیه 30 سوره فصلت بیان بیان کرد: «إِن الذينَ قالُوا رَبنَا اللهُ ثُم اسْتَقامُوا تَتَنَزلُ عَلَيْهِمُ الْمَلائِكَةُ أَلا تَخافُوا وَ لا تَحْزَنُوا وَ أَبْشِرُوا بِالْجَنةِ التي كُنْتُمْ تُوعَدُونَ» بر اساس این آیه کسانی که دو ویژگی داشته باشند، نیروهای عالم غیب نیز به کمک آنها میآیند. اولین ویژگی این است که فقط بگویند الله و دلبستگی و ایمان آنها به خداوند باشد. دومین ویژگی این است که در سایه نام خداوند استقامت به خرج دهند. چنین کسانی تنها نمیمانند و خداوند آنها را یاری میکند و فرشتگان آسمان را به یاری آنها میرساند تا پیروز شوند و به مقصد برسند.
وی افزود: با این پشتوانه الهی و با پشتوانه «كَمْ مِنْ فِئَةٍ قَليلَةٍ غَلَبَتْ فِئَةً كَثيرَةً بِإِذْنِ اللهِ» حتی اگر در دنیای امروز در اقلیت باشیم نباید خوف و واهمهای داشته باشیم. حتی اگر اکثریت دنیا آلوده به فساد، بی عفتی، فحشاء، مواد مخدر و قمار و مانند آن شود، نباید احساس تنهایی کرد زیرا خداوند با ما است. بر این اساس برادران عزیزی در ایام ماه رمضان به تبلیغ میروند وظیفه سنگینتری از سالهای گذشته دارند زیرا دستهایی در کار است تا فساد اخلاقی را رایج کند. آنها سه انگیزه دارند؛ انگیزه اول اینکه گسترش مادیگری و فساد است. در مکتب مادیگری، آزادی بی حساب است و اعتقاد به خدا و قیامت و مسئولیت و حساب و کتاب نیست، انگیزه دوم سیاسی است مخصوصا در ممالک اسلامی. کسانی که دنبال مفاسد اخلاقی هستند به سبب متلاشی کردن کشورها فساد را در آنها منتشر میکنند. اسرائیل با اینکه زمین کمی در اختیار دارد بخش قابل توجهی از آنها را تریاک میکارد تا به جنوب لبنان بفرستد و شیعیان مبارز را آلوده و در نتیجه سست کند.
آیتالله مکارم تصریح کرد: بنابراین دنیای غرب و سلطهگر برای سلطه برای کشورهای اسلامی تلاش میکنند که مفاسد اخلاقی را در سطح بسیار بالایی نشر دهد به طوری که بر اساس گزارش مسئولان صدا و سیما بیش از 2000 شبکه ماهوارهای برای تخریب کشور و اسلام فعالیت میکنند و اینها همه انگیزه سیاسی است که فکر میکنند از این طریق به مقاصد خود میرسند. انگیزه سوم اقتصادی است. مواد مخدر یکی از پردرآمدترین تجارتهای سوء دنیای مادی است و دست بسیاری از سیاست مداران به آن آلوده است. همچنین فیلمهای فاسد و مفسد که عاملی برای درآمدزایی میباشد.
این مرجع تقلید اظهار کرد: تمام این انگیزهها دست به دست هم داده است که روز به روز نشر فساد بیشتر شود به همین خاطر وظیفه ما سنگینتر است و ما نباید ناامید شویم و یا از مواضع خود دست برداریم و سست شویم. بلکه وظیفه خود و آنچه حق است را بیان میکنیم و نباید خوفی داشته باشیم: «يُجاهِدُونَ في سَبيلِ اللهِ وَ لا يَخافُونَ لَوْمَةَ لائِمٍ» و دیگران هر چه میخواهند بگویند بگویند. البته باید با بیان نرم و منطقی جلو رفت. ما باید حرف خودمان را مودبانه و منطقی به صورت صریح و شفاف بیان کنیم. مبلغین باید توجه داشته باشد که مانند رسول خدا (طبیب دوار بطبه) باشند یعنی برای هر فرد نسخه و دوای مخصوص آن را تجویز کرد نه اینکه دوایی کلی برای همه تجویز نمود. همچنین باید به مسائل مبدأ و معاد و نظارت خداوند و نزدیکی او به انسان و باخبر بودن از تمامی جزئیات انسان و اینکه هیچ عملی از انسان چه خوب و چه بد از بین نمیرود توجه داد.
وی در ادامه بحث فقهی خود و در آخرین فرع از مسئله یازدهم از مسائل قربانی حج بیان کرد: بیان شد که فرع چهارم حاوی سه نکته است. نکته اول در مورد جواز نیابت بود که آن را بحث کردیم. نکته دوم در مورد نیت نائب است. تصور ما این است که امام قدس سره در کلام فوق تفاوتی با سایر مسائل نیابت گذاشته است. مثلا در صوم و صلات کسی که نیابت میکند، نائب نیت میکند نه منوب عنه و هکذا در کل حج اگر کسی نائب میشود که اعمال را به جا آورد، خود نائب نیت میکند. بله منوب عنه نیت تسبیبی دارد یعنی برای خدا نائب را به حج میفرستد و یا با او میگوید که یک سری از اعمال مانند نماز و روزه را انجام دهد ولی نائب که مباشر است خودش نیت میکند. با این حال نیت در مسأله قربانی به دو نحو انجام میشود گاه فرد نائب میشود که از طرف من قربانی را انجام دهد در این حال خود نائب نیت میکند و نیت من فقط تسبیبی است یعنی برای خدا او را فرستادهام که این کار را انجام دهد.
آیتالله مکارم شیرازی تصریح کرد: ولی گاه فقط کسی را نائب میکنم که حیوان را ذبح کند و به او نمیگویم که برای قربانی حج است. در این حال، نائب فقط در ذبح نائب شده است و فقط ذبح را نیت میکند در اینجا من باید نیت کنم نه نائب و یا اینکه در بعضی از روایات است که منوب عنه دستش را روی دست ذابح میگذارد و ذبح با فشار دست هر دو انجام میشود که در این حال هر دو نیت میکنند. بعد امام قدس در نکته سوم سره اضافه میکنند که علی الاحوط وجوبا که بعد فتوا نیز میدهند و میگویند که خالی از قوت نیست نائب باید شیعه باشد.
وی افزود: هیچ روایتی مبنی بر اینکه نائب در قربانی باید شیعه باشد وجود ندارد همچنین بسیاری از علماء متعرض این شرط نشدهاند. این قید بیشتر در میان متأخرین رایج شده است مثلا در عروة در نیابت در حج (و نه نیابت در ذبح) یکی از شرایط را ایمان به اهل بیت معرفی میکند و کسی هم حاشیه مخالف به آن نزده است. علتی که صاحب عروه مطرح میکند این است که عمل اهل سنت از نظر ما صحیح نیست زیرا اعمالشان مطابق فقه اهل بیت نیست و مشکل ولایت نیز دارند.
این مفسر قرآن کریم بیان کرد: در این مورد بحث مفصلی وجود دارد مبنی بر اینکه آیا ایمان شرط صحت عمل است یا شرط قبول. صحت به معنای اسقاط تکلیف است ولی قبول به این معنا است که عمل صحیح است ولی به درجه قبول که دارای ثواب و جزاء اخروی است نمیرسد. اگر ایمان شرط صحت باشد فتوای صاحب عروه صحیح است ولی اگر شرط قبول باشد عمل غیر شیعه صحیح است و مجزی و موجب اسقاط تکلیف میشود و عمل او برای منوب عنه قبول میشود هرچند از نائب قبول نمیشود. اما در ما نحن فیه که مسأله ذبح است این خصوصیت وجود دارد و آن اینکه امروزه بر خلاف سابق که هر کاروانی جدا است و برای خود قصاب مخصوص دارد در زمان اهل بیت افرادی بودند که نمیتوانستند قربانی کنند و به سراغ نائب میرفتند و از شیعه و سنی بودن استفسار نمیکردند. از بازار اهل سنت گوشت میخریدند و میدیدند که آنها موقع ذبح بسم الله و سایر شرایط را رعایت میکردند در نتیجه اعتماد میکردند. حتی تفکیک شیعه و سنی قابل عمل نبوده است و در روایات هم به این شرط توجه داده نشده است این در حالی است که نائب گرفتن در حج محل ابتلاء شدید بوده است. بنا بر این حتی اگر نیابت در غیر ذبح منوط به مسأله صحت و یا قبول عمل از غیر شیعه است ولی در مسأله ذبح یقینا این شرط وجود ندارد.
انتهای پیام
www.afghanistan.shafaqna.com