شفقناافغانستان – در یک نظرسنجی صورتگرفته از چگونگی نگرش شهروندان نسبت عملکرد طالبان در چهار ولایت کابل، بغلان، کاپیسا و پروان، حدود ۸۰درصد پرسششوندگان از عملکرد طالبان اظهار نارضایتی کرده و آن را مخالف ارزشهای اسلامی دانستهاند.
در این ولایتها از شهروندان پرسیده شده که نسبت به رفتار طالبان در وضعیت کنونی (سال ۱۳۹۹) چه میزان رضایت دارند و اعمال آنان را چگونه ارزیابی میکنند.
در این نظرسنجی تلاش صورت گرفته که در طرح پرسشها و چگونکی کار، از مسایل قومی، سمتی، مذهبی، سیاسی و شخصی دوری شده و معیارهای مورد قبول یک پژوهش رعایت گردد. بررسی یا ارزیابی نگرش شهروندان در ولایتهای فوق نسبت به طالبان از آنجا ضروری احساس شد که در این اواخر ناامنیهای ناشی از انفجار و انتحار از یکطرف و روند مذاکرات صلح از سوی دیگر، نگرانیهای مضاعف را برای شهروندان ایجاد کرده است. در نهایت بر اساس ارائۀ جواب پاسخدهندگان، میزان رضایت شهروندان از عملکرد طالبان سنجش و ارزیابی گردیده است.
روششناسی
این گزارش با استفاده از پرسشنامۀ الکترونیکی (واتسپ، وایبر، ایمو، فیسبوک و ایمیل آدرس) تهیه شده است. جمعآوری دادههای این مقاله، از طریق پیمایشی (Survey Method ) و نوع تصادفی میباشد. نوع پرسشنامه حاوی (items)های مختلف بوده که در میان ۳۰۰نفر از شهروندان افغانستان صورت گرفته است. برای تحلیل اطلاعات بهدستآمده از نرمافزار spss و روش تحلیلی و توصیفی استفاده شده است. جامعۀ آماری این مقاله ۳۰۰نفر از شهروندان در ولایتهای کابل، کاپیسا، پروان و بغلان است که دارای سن متفاوت میباشند.
یافتهها
الف- سیمای پاسخدهندگان
در گام نخست درمورد مشخصات عمومی پاسخگویان اشاره میشود تا از طریق سیمای آماری آنان، اطلاعات کامل حاصل گردد. در ادامه در ارتباط با هر یک از مفاهیم به گونۀ اساسی پرداخته میشود.
بررسی پاسخگویان بر اساس ولایت
بر اساس این گزارش، ۳۰درصد ولایت کابل، ۴۵درصد ولایت پروان، ۱۵درصد ولایت کاپیسا و ولایت بغلان ۱۰درصد جامعۀ آماری این ولایات را تشکیل میدهند.
بررسی پاسخگویان بر اساس جنسیت
نتایج مندرج در جدول زیر نشان میدهد که بیشتر از ۴۷درصد جامعۀ آماری پژوهش را زنان، ۴۳درصد را مردان تشکیل میدهد و ۱۰درصد آن افرادیاند که جنسیتشان را مشخص نکرده.
بررسی پاسخگویان بر اساس وظیفه
در میان افرادی که به پرسشها پاسخ دادهاند ۳۱٫۴درصد شغل آزاد دارند، ۲۷٫۹درصد معلماند، ۱۸٫۶درصد محصل بوده، ۱۷٫۹درصد بیکارند و در نهایت ۴٫۳درصد، شغل خود را ذکر نکردهاند.
ب- توزیع
در این قسمت گزارش میزان درصدی بررسی و توصیف سنجش و نگرش شهروندان از عملکرد طالبان بر اساس جنسیت، شغل و ولایت مطابق سوالهای بالا سنجیده شده و بر حسب هر یک از متغیرهای فوق، میزان رضایت شهروندان از رفتار طالبان بیان گردیده است.
جنسیت و درصدی رضایت از عملکرد طالبان

بر اساس توزیع فراوانی جامعۀ آماری این بررسی در چهار ولایت، زنان ۸۱٫۴درصد نخیر و ۱۸٫۶درصد بلی و مردان ۹۰درصد نخیر و ۱۰درصد بلی گفتهاند. جدول آماری نشاندهندۀ آن است که هم در میان مردان و هم زنان بیش از ۸۱درصد رفتار طالبان را مخالف ارزشهای اسلامی دانسته و اکثریت بالای مردان و زنان در جواب پرسشها نخیر گفته و از عملکرد طالبان اظهار نارضایتی کردهاند.
ولایت و درصدی رضایت از عملکرد طالبان

در هنگام بررسی میان شهروندان ساکن در ولایتهای کابل، پروان، بغلان و کاپیسا مشاهده گردید که اکثریت آنها با بیشترین درصدی یعنی بالای ۷۰درصد نارضایتی خود را از عملکرد طالبان اظهار داشتهاند. در جواب پرسشنامه ولایت کابل ۸۹درصد نخیر، ۱۱درصد بلی، ولایت پروان ۸۵درصد نخیر، ۲۵درصد بلی، ولایت کاپیسا ۷۴درصد نخیر و ۲۶درصد بلی و در همچنین ولایت بغلان ۷۵درصد نخیر و ۲۵درصد بلی گفتهاند. نتیجه آماری نشان میدهد در هر چهار ولایت با بیشترین جواب نخیر، یعنی حدود ۸۰درصد، نارضایتی شهروندان از رفتار طالبان را در این ولایات نشان میدهد.
شغل و درصدی رضایت از عملکرد طالبان

همانگونه که در بالا نیز اشاره شد، در میان افراد شاغل ۹۱درصد نخیر و ۹درصد بلی گفتهاند. معلم ۹۴درصد نخیر و ۶درصد بلی، محصل ۸۸درصد نخیر و ۱۲درصد بلی، بیکار ۸۶درصد نخیر و ۱۴درصد بلی و ۷۵درصد نخیر و ۲۵درصد بلی افرادیاند که شغل خود را ذکر نکرده. نتیجه نشاندهندۀ آن است که در میان تمام اشخاص اعم از معلمان، محصلان، شغل آزاد، بیکاران و افرادی که نام خود را ذکر نکرده، بیشتر از ۷۵درصد شهروندان رفتار طالبان را نامطلوب دانسته و اظهار نارضایتی کردهاند.
نتیجه
در نهایت از جمعبندی و نتیجهگیری جامعۀ آماری این گزارش چنین بهدست میآید که شهروندان پرسششونده از ولایتهای کابل، پروان، کاپیسا و بغلان از میان افراد بیکار، محصل، شغل آزاد، معلم و زن و مرد، نسبت به عملکرد طالبان با درصدی حدود ۸۰درصد اظهار نارضایتی کرده و اعمال و رفتار آنان را مخالف ارزشهای اسلامی بیان نمودهاند که این خود نشاندهندۀ نگرش مردم نسبت به طالبان است./راه مدنیت
