شفقناافغانستان – موزیم ملی افغانستان بار دیگر پذیرای بازدیدکنندگان است و آثار باستانی قبل از اسلام را تحت حاکمیت طالبان نمایش میدهد. این در تضاد کامل با دوره قبلی حاکمیت طالبان است که این موزیم را تاراج و مسدود کرده بود.
هنگامی که گزارشگران خبرگزاری فرانسه از این موزیم دیدن کردند، تعدادی از شهروندان در سالونهایی که آثار باستانی در کابل به نمایش گذاشته شده، گشت و گذار میکردند و از گنجینههایی از سفالهای نقاشی شده عصر حجر گرفته تا سکههای باستانی و اقلام مذهبی دیدن میکردند.
رحمت الله ۶۵ ساله پس از بررسی دقیق مجموعهای از شمشیرهای ۲۰۰۰ ساله گفت: «این در ذات انسانها است که برای تاریخ خود ارزش قایل هستند.»
او افزود: «من میخواستم در مورد تاریخ کشورم بدانم. این یک مکان ویژه در قلب من است.»
این موزیم در اواخر ماه نوامبر با اجازه وزارت اطلاعات و فرهنگ طالبان حدود سه ماه پس از تصرف دوباره قدرت و پایان دادن به دو دهه شورشگری، بازگشایی شد.
برخی از آثار باستانی به نمایش گذاشته شده اساساً با ایدئولوژی رادیکال طالبان در تضاد هستند، از جمله مجموعههای سفالی که تصاویر حیوانات و انسانها را نمایش میدهند.
در دوره قبلی حاکمیت طالبان در سالهای ۱۹۹۶ تا ۲۰۰۱، جنگجویان این گروه بسیاری اقلام این موزیم را به شمول مجسمهها تخریب کردند، در حالی که دهها هزار اثر دیگر غارت شد و هرگز دوباره بدست نیامد.
در آن زمان، طالبان همچنین مجسمه بودای بامیان را با ۱۵۰۰ سال قدامت دارد، منفجر کردند.
ولی حالا طالبان از موزیم و گنجینههای آن نگهبانی میکنند تا از حمله احتمالی عناصر داعش محفوظ بماند.
به گفته عین الدین صداقت، سرپرست موزیم، هیچ تلاشی برای محدود کردن نمایش آثار وجود نداشته است. او که ۳۵ ساله است، گفت فقط «۱۵ تا ۲۰ درصد آثار مربوط به میراث اسلامی هستند.»
صداقت گفت: «ما بازدیدکنندگانی از طالبان نیز داریم» که بعضا شمار زیادی از آنها از این موزیم بازدید میکنند.
این موزیم در حالی بازگشایی شده که طالبان تلاش دارند تا تصویر معتدلتری از خود نشان دهند، آن هم در زمانی که این گروه در جستجوی رفع تحریمها و دریافت میلیاردها دالر کمک بین المللی هستند که پس از سقوط حکومت مورد حمایت غرب مسدود شده است.
این موزیم همچنان دارای جواهر مربوط به قرن ۱۸ و ۱۹ است.
زحل ۲۴ ساله گفت: «من اینجا آمده ام تا جواهر را ببینم، که در گذشته گردنبندها و گوشوارهها چگونه بوده است.»
این زن افغان که برای شورای مهاجرین ناروی کار میکند، گفت: «من خواستم فرق بین جواهر سابق و آنچه را که اکنون داریم ببینم.» تعداد بازدیدکنندگان بسیار کمتر از صدها نفری است که در زمان حکومت قبلی از آن بازدید میکردند، زمانی که تعداد زیادی از کودکان در بسها برای تماشای موزیم آورده میشدند.
فلیپ مارکویس که قبلا ریاست هیأت باستانشناسی فرانسه در افغانستان را به عهده داشت، گفت: «در حال حاضر، سیاست فرهنگی طالبان در مورد آثار باستانی مثبت و واقعبینانه به نظر میرسد.»
او افزود که سیاست آینده «احتمالاً به واکنش جامعه جهانی» به درخواستهای طالبان در رابطه به آزادسازی پولهای مسدود شده ربط دارد و این خطر وجود دارد که خودداری از این کمکها به عقبنشینی در فرهنگ و بخشهای دیگر سیاست منجر خواهد شد.
انستیتوت ملی موسیقی افغانستان، یکی دیگر از نهادهای فرهنگی افغانستان، مسدود است. احمد سرمست رئیس این نهاد همراه با صدها تن از شاگردان و کارمندان و خانوادههای آنان از این کشور فرار کرده اند.
