حضرت آیتالله العظمی جوادی آملی به پرسشی درباره عدم تحریف به کاستی قرآن پاسخ گفته است.
به گزارش شفقنا افغانستان، متن پرسش مطرح شده وپاسخ این مرجع تقلید شیعیان بدین شرح است:
چگونه تحريف به کاستي، به اعجاز قرآن صدمه مي زند؟
جواب:
صحّت تحريف به كاستي، از دو جهت به اعجاز قرآن صدمه ميزند:
يكم. ميدانيم كه قرآن حتي به آوردن يك سوره همسان با سورههاي قرآن، تحدّي كرده است[1] و اين تحدي وقتي كامل است كه همه قرآن در دست باشد؛ پيداست كه با احتمال تحريف به كاستي، اين هماوردطلبي ناتمام است؛ زيرا خصم ميتواند ادعا كند: شايد بتوان به سوره هاي حذف شده هماوردي كرد؛ درست است كه نميتوانيم سوره اي همسان سوره هاي موجود قرآن عرضه كنيم، اما از كجا معلوم كه نسبت به سوره هاي حذف شده نيز چنين باشد؟! زيرا گفته اند: «حكمالأمثال فيما يجوز وفيما لايجوز واحد».
از طرفي براي سقوط اعجاز قرآن، ضرورت ندارد به هماوردي يقين پيدا كنيم؛ صرف احتمال كافي است؛ بلكه امكان ارائه سوره اي همسان قرآن، براي اسقاط اعجاز آن بس است؛ همانگونه كه براي ساقط كردن قرآن از اعتبار و حجّيت، يقين به تحريف آن لازم نيست؛ بلكه احتمال تحريف مآلاً به نابودي اعجاز قرآن ميانجامد.
دوم. يكي از مواردي كه قرآن بر اعجاز خود تأكيد كرده است، نفي اختلاف ميان آيات متعدد آن است كه در شرايط مختلف، اعم از سختي و آساني، جنگ و صلح، بيابان و شهر و… و طي ساليان متمادي نازل شده است؛ ﴿أفلا يتدبرون القران ولو كان من عند غيرالله لوجدوا فيه اختلافاً كثيراً﴾[2].
جوهر اين قياس استثنايي، بيان اين دو نكته است: 1. تلازم ميان مقدّم و تالي. 2. بطلان تالي مذكور . مقدّم اين است: اگر قرآن از سوي غير خداوند باشد. تالي نيز يافتن اختلاف فاحش ميان آيات چنين كتابي است. با تماميت اين دو نكته و با بطلان مقدم مزبور، قياس استثنايي نتيجه ميدهد و ثابت ميشود كه قرآن از سوي خداوند فرود آمده است.
از سوي ديگر، فحص و جست وجو از هماهنگي ميان آيات و عدم اختلاف، زماني ميسّر است كه همه سورهها، آيات، اجزاء، كلمات و حروف قرآن، حاضر و براي تدبركنندگان مشهود باشد. براين اساس، چنانچه از قرآن حتي يك حرف حذف شده باشد، خصم ميتواند چنين ادعا كند: شايد همان حرف حذف شده با بخش موجود قرآن منافات داشته باشد؛ چگونه ميتوان با فقدان بخشي از اجزاء قرآن، ادّعاي هماهنگي كامل و عدم اختلاف ميان آنها را نمود؟
بنابراين، حكم به عدم اختلاف ميان آيات و سوره هاي قرآن، منوط به امتناع تحريف است و با يقين يا حتي احتمال تحريف نميتوان به عدم اختلاف يعني بطلان تالي حكم كرد و با عدم احراز بطلان تالي، به دست آوردن بطلان مقدم يعني حكم به اينكه قرآن از نزد غير خداوند نيست امكان نخواهد داشت و وقتي نتوانيم اثبات كنيم كه قرآن از سوي خداوند فرود آمده است، افزون بر ساقط شدن اعجازش، حجيت آن نيز مخدوش خواهد شد.
از سوي ديگر نميتوان مدعي شد كه عدم اختلاف در همين مقدار موجود از قرآن براي بطلان تالي كافي است؛ زيرا مدّعا يعني فقدان اختلاف عام است و همه قرآن را دربر ميگيرد و دليل آن خاص است و با دليل خاص نميتوان مدعاي عام را اثبات كرد؛ به ويژه برخي مدعياند كه حذف شده هاي قرآن از مقدار موجودش بيشتر است؛ بنابراين با پذيرش اعجاز قرآن در زمينه هماهنگي و عدم اختلاف، اطمينان يا احتمالِ تحريف به كاستي نابود ميشود.
نزاهت قرآن از تحريف/45
[1] . سوره بقره، آيه 23.
[2] . سوره نساء، آيه 82.
پایان پیام