شفقنا افغانستان – نشست شورای حقوق بشر سازمان ملل متحد درباره وضعیت زنان و دختران افغانستان امروز (دوشنبه، ۲۹ جوزا) برگزار میشود.
به گزارش خبرگزاری شفقنا افغانستان، این نشست در جنوا، از ساعت ۱:۰۰ الی ۲:۰۰ بعد از ظهر به وقت محلی برنامهریزی شده است.
در این نشست ریچارد بنت، گزارشگر ویژه حقوق بشر سازمان ملل متحد و سازمانهای حقوق بشری گزارشهایشان را دربارهی وضعیت زنان افغانستان ارائه میکنند. در این نشست، پروانه ابراهیمخیل و نگین یاری، فعالان حقوق زن از افغانستان صحبت خواهند کرد.
گزارش ریچارد بنت چه میگوید؟
ریچارد بنت در گزارش خود که به تازگی همگانی شده، گفته است که زنان و دختران افغانستان با تبعیض سیستماتیک روبرو هستند.
به نوشته وی، یکی از نمونههای برجسته تبعیض سیستماتیک که در حال حاضر زنان و دختران افغانستان با آن روبرو اند، صدور پی هم احکام، فرامین، اعلامیهها و دستورالعملهای محدودکننده است.
در گزارش گزارشگر ویژه حقوق بشر سازمان ملل آمده است که بین سپتامبر 2021 و می 2023، بیش از 50 فرمان از سوی طالبان دربارهی زنان و دختران صادر شده است. برخی از فرامین قرار ذیل است:
- به تاریخ 18 سپتامبر 2021: آموزش دختران بالاتر از صنف ششم منع شد.
- به تاریخ 23 دسامبر 2021: به رانندگان دستور داده شد که زنان فاقد «حجاب مناسب» را در وسایط نقلیه خود انتقال ندهند و در سفر های به فواصل بیش از 45 مایل (72 کیلومتر) زنان بدون داشتن محرم حق مسافرت ندارند.
- به تاریخ 27 مارچ 2022: دسترسی زنان و دختران به پارکها محدود شد، و مسافرت زنان در پرواز های داخلی و خارجی بدون داشتن محرم ممنوع قرار داده شد.
- به تاریخ 7 می 2022: از زنان خواسته شد تا «حجاب مناسب» ترجیحاً چادری، حجاب سیاه رنگ سرتاپا با پوشش صورت یا عدم خروج بدون دلیل از منزل (به عنوان نخستین و بهترین نوع حجاب)، را رعایت نمایند.
- به تاریخ 21 می 2022: از مجریان زن برنامههای تلویزیونی خواسته شد تا صورت خود را بپوشانند.
- به تاریخ 1 جون 2022: از تمام دختران بین صنوف چهارم تا ششم خواسته شد که باید حین رفت و آمد به مکتب صورت خود را بپوشانند.
- به تاریخ 23 اگست 2022: از کارمندان دولتی زن خواسته شد تا از کار دست بکشند و در خانه بمانند.
- به تاریخ 10 نوامبر 2022: رفتن زنان به سالون های ورزشی ممنوع قرار داده شد.
ریچارد بنت گفته است که در مجموع، فرامین مذکور به گونه قابل ملاحظه توانایی زنان و دختران را در عرصه مشارکت در جامعه، دسترسی به خدمات اساسی و کسب عواید، محدود میسازد.
زنان مصاحبه شونده در این گزارش گفتهاند که با گذشت «هر روز دیوارها به هم نزدیکتر میشوند و آنان احساس اختناق می کنند».
بنت در گزارش خود همچنین آورده است که کارشناسان به گزارشهای متعدد معتبر در مورد لت و کوب وحشیانه، دستگیری و توقیف خودسرانه زنان معترض توسط منسوبین طالبان دست یافته اند.
قربانیان گزارش داده اند که از جانب منسوبین طالبان که در مورد سازمان دهندگان تظاهرات اطلاعات جمع آوری می کردند، مورد خشونت مبتنی بر جنسیت به شمول خشونت جنسی، که اکثراً به شکنجه می انجامید، قرار گرفته اند.
در گزارش ریچارد بنت آمده است که گزارشهای فراوان از افسردگی و خودکشی در میان زنان و دختران از افغانستان از جمله دخترانی که از آموزش محروم شدهاند، وجود دارد.
در این گزارش به خشونتهای خانوادگی علیه زنان و ازدواجهای اجباری و زیرسن نیز پرداخته شده است.
افرادی که با آنها مصاحبه صورت گرفته است از افزایش تنش ها در خانه و خشونت سخن گفتهاند و فشار های اقتصادی، به نوبه خود سبب تشدید عملکرد های مضر، تبعیضآمیز و/یا خشونتآمیز مانند ازدواج های اجباری و ازدواج در سنین طفولیت، فروش اطفال و اعضای بدن آنها، اطفال کارگر، قاچاق و مهاجرت غیرمصون، میشوند.
تنها بین دسامبر 2022 و فبروری 2023، سازمان بینالمللی مهاجرت (IOM) حدود 578 گزارش جداگانه ازدواج اجباری را دریافت نموده است، که 361 مورد آنرا ازدواج در سنین طفولیت تشکیل میدهد.
توصیههای ریچارد بنت به جامعه جهانی
گزارشگر ویژه حقوق بشر سازمان ملل در گزارش خود گفته است که جامعهی بینالمللی باید همچنان اوضاع افغانستان را از نزدیک دنبال کند و در راستای حمایت از حسابدهی در برابر قضایای جدی نقض حقوق بشر گامهای مشخص بردارد.
او از طالبان خواسته است که با لغو تمام فرامین و دستورات آگنده از تبعیض، از رعایت تعهدات بینالمللی حقوق بشر در افغانستان اطمینان حاصل کنند.
بنت از کشورها نیز خواسته است که وضعیت حقوق بشر زنان و دختران در افغانستان را در محراق توجه تمام پالیسیها و تعامل با طالبان قرار دهند و از مشارکت زنان در تمام مسائل مرتبط به افغانستان اطمینان حاصل کنند.
در این گزارش بنت از سازمان ملل متحد درخواست شده است که حین تعامل با طالبان از یک رویکرد واحد مبتنی بر حقوق بشر و اصول بشردوستانه کار بگیرد و به تعهد خود در راستای حمایت از استخدام کارکنان زن و حصول اطمینان از تنوع قومی در میان کارکنان ادامه دهد.
زنان معترض از شورای حقوق بشر چه میخواهند؟
زنان معترض افغانستان دیروز با ارسال یک نامهی سرگشاده شورای حقوق بشر، خواستار واردکردن «فشار بیشتر و مؤثرتر» بر طالبان شدهاند.
در این نامه آمده است که این فشارها میتواند شامل ممنوعیت سفر، عدم تعامل و تحریم باشد.
زنان معترض در نامهی خود گفتهاند: «طالبان از رأس تا قاعده در جنایات ضد بشری دست دارند و تقسیم آنان از سوی برخی سازمانها و حلقات به میانهرو و تندرو نباید مدار اعتبار برای سازمان ملل باشد.»
در این نامه آمده است که «سازمان ملل منشور و ارزشهایی را که براساس آن بنا یافته، نباید در تعامل با طالبان زیر پا بگذارد»؛ زیرا به هر مقدار که جهان در برابر این گروه کوتاه بیاید، وضعیت بشری بدتر میشود.
آنان از شورای حقوق بشر سازمان ملل متحد خواستهاند که در کنار زنان افغانستان بایستد و بر مبنای ارزشهای حقوق بشری، منشور سازمان ملل و کنوانسیونهایی که «تبعیض و حذف سیستماتیک زنان را پوشش میدهد، رفتار کند و فشارهای بیشتری را بر طالبان وارد نماید».
زنان معترض افغانستان در نامهیشان از دعوت اعضای طالبان به شماری از نشستهای بینالمللی در مورد افغانستان انتقاد کردهاند و مخالفت شان را با هر نوع بحث برای تعامل و به رسمیتشناسی این گروه اعلام نمودهاند.
آنان در این نامه از شورای حقوق بشر سازمان ملل متحد خواستهاند که زمینه و فرصت بررسی «جنایات ضد بشری طالبان» توسط دادگاه کیفری بینالمللی را فراهم کند و برای آزادی زنانی که در زندان طالبان هستند، تلاش نماید.
