شفقنا افغانستان – پس از تسلط دوباره طالبان بر افغانستان، مواد مخدر این کشور یکبار دیگر به کانون توجه قرار است و اکنون گزارش شده انواع صنعتی شده آن به کشورهای همسایه و جهان، در حال گسترش است.
به گزارش خبرگزای شفقنا افغانستان دفتر مبارزه با مواد مخدر و جرایم سازمان ملل متحد در گزارشی که با عنوان ««درک تولید غیرقانونی متآمفتامین در افغانستان» از سرعت سرسام آور تولید و قاچاق این نوع مواد مخدر در افغانستان خبر داده است.
در این گزارش آمده است که مقدار سالانه متامفتامین کشف شده در افغانستان و کشورهای همسایه آن در پنج سال اخیر ۱۲ درصد افزایش یافته است.
بر اساس این گزارش، مقدار سالانه متامفتامین کشف شده در سال ۲۰۱۷ میلادی در افغانستان و کشورهای همسایهاش ۲.۵ تُن بود، اما این مقدار در سال ۲۰۲۱ میلادی به ۲۹.۷ تُن افزایش یافته است.
دفتر مبارزه با مواد مخدر و جرایم سازمان ملل متحد گفته است که منشأ متامفتامین کشفشده از کشورهای همسایه نیز افغانستان بوده است.
این نهاد افزوده که در داخل افغانستان، مقدار متامفتامین کشفشده از کمتر از ۱۰۰ کیلوگرام در سال ۲۰۱۹، به دو هزار و ۷۰۰ کیلوگرام در سال ۲۰۲۱ افزایش یافته است که نشان دهنده افزایش سریع آن است.
«تولید متامفتامین یک تهدید فزاینده»
دفتر مبارزه با مواد مخدر و جرایم سازمان ملل متحد در گزارش جدید خود گفته است که تولید متامفتامین در افغانستان «یک تهدید فزاینده» برای جهان است.
این نهاد گفته است که متامفتامین کشف شد تولید شده در افغانستان در نقاظ مختلف جهان کشف و ضبط شده است؛ از جمله اتحادیه اروپا، خاورمیانه، جنوبشرق آسیا و شرق آفریقا.
در این گزارش آمده است که افزایش شدید کشف متامفتامین در افغانستان و کشورهای همسایه آن نشان می دهد که قاچاق این نوع مواد مخدر به سرعت در حال گسترش است و بازارهای غیرقانونی مواد مخدر را که بهطور سنتی بر قاچاق مواد افیونی از افغانستان متمرکز است، تغییر می دهد.
در گزارش سازمان ملل متحد آمده است که تولید متامفتامین در افغانستان عمدتا وابسته به گیاهی موسوم به «افدرا» است.
این گزارش گفته است که این گیاه به صورت صحرایی می روید و در بخش های از افغانستان به وفور یافت می شود.
اما این گزارش افزوده که تولید این نوع مواد مخدر، تنها وابسته گیاه افدرا نیست و با استفاده از پیش سازهای صنعتی آن که به راحتی قابل دسترس است، نیز تولید می شود.
بر اساس این گزارش، قرص های سرماخوردگی عادی و مواد شیمیایی با درجه صنعتی، برای تولید متامفتامین در افغانستان کارآمدتر و کم هزینه تر است و به همین دلیل تهدید بسیار بزرگتر به شمار می روند.
دفتر مبارزه با مواد مخدر و جرایم سازمان ملل متحد گفته است که مواد شیمیایی که برای تولید متامفتامین استفاده می شود، به طور قانونی در مقادیر زیاد در منطقه تولید و خرید و فروش می شوند و می تواند برای تولیدکنندگان متمفتامین قابل دسترس باشند.
«طالبان و تجارت سیاه مواد مخدر»
گزارش سازمان ملل متحد در افغانستان در حالی منتشر شده است که ملا هبت الله آخندزاده، رهبر طالبان با صدور فرمانی، کشت، تولید و قاچاق مواد مخدر را ممنوع کرده است.
اما این گزارش نشان می دهد که با صدور این دستور از سوی رهبر طالبان، قاچاق هیرویین از افغانستان همچنان ادامه دارد.
این گزارش همچنین می گوید که اکنون در زیر کنترل طالبان، تجارت مواد مخدر و بازار خرید و فروش آن تغییر شکل داده و به جای تمرکز بر تریاک، بیشتر متمرکز بر مواد مخدر صنعتی همانند متامفتامین است.
این نهاد سازمان ملل قبلا نیز گفته بود که «افغانستان از تولیدکنندگان عمده متامفتامین ها در منطقه است و کاهش کشت تریاک ممکن است به تغییر به طرف تولید مواد مخدر صنعتی منجر شود که طزف های مختلف از آن سود خواهند برد.»
در بیست سال گذشته که افغانستان بزرگترین تولید کننده مواد مخدر جهان بوده است، تقریبا تمام مواد مخدر افغانستان در ولایت جنوبی هلمند که تحت کنترل طالبان بود تولید می شد.
اکنون که این گروه بر افغانستان مسلط شده است، با آنکه ظاهرا کشت مواد مخدر ممنوع شده است، اما تولید و قاچاق انواع صنعتی شده آن در حال افزایش است.
پیش از این، در گزارش های سازمان ملل متحد تذکر داده می شد که بخش عمده پول حاصل از قاچاق مواد مخدر به جیب طالبان می رود. اکنون هرچند که در گزارش ها این مسئله به صراحت ذکر نمی شود، اما مشخص است که شماری از رهبران طالبان هنوز هم در تولید و قاچاق مواد مخدر دست دارند.
تولید و قاچاق مواد مخدر صنعتی در افغانستان پس از آن افزایش یافته است که طالبان در معامله با آمریکا، بشیر نورزی، معروف به پابلو اسکوبار افغانستان را از زندان ایالات متحده آزاد کرد و به قندهار آورد.
گفته می شود که در دور اول حاکمیت طالبان بر افغانستان، با استفاده از قاچاق مواد مخدر، بخش بزرگی از هزینه های طالبان را تأمین کرده و از افراد مورد اعتماد ملا محمد عمر، رهبر پیشین این گروه بوده است.
به نظر می رسد اکنون نیز با آزادی قاچاقچیان مشهور، بخش بزرگی از درآمد طالبان متکی به تجارت سیاه مواد مخدر است.
